Thiên tai và thủy điện khiến công tác giảm nghèo chậm lại.


28/2/2014 10:47
Cewarec.org - Đó là ý kiến của nhiều đại biểu tại hội thảo “Tác động của thiên tai và di dân tái định cư thuỷ điện đối với giảm nghèo khu vực miền Trung – Tây Nguyên” diễn ra ngày 27.12, tại TP. Tam Kỳ (tỉnh Quảng Nam), do Uỷ ban về các vấn đề xã hội của Quốc hội tổ chức. Tham dự hội thảo có đại diện các Bộ, ngành trung ương và đại diện lãnh đạo các tỉnh, thành phố khu vực miền Trung – Tây Nguyên.


Các đại biểu đã có nhiều tham luận, ý kiến phân tích nguyên nhân, thực trạng về tác động của thiên tai và thuỷ điện đối với công tác giảm nghèo, cứu trợ xã hội. Khu vực miền Trung luôn chịu ảnh hưởng nặng bởi thiên tai.
Trong năm 2013, số nhà cửa bị sập, hỏng do thiên tai ở miền Trung chiếm đến 90% so với toàn quốc. Miền Trung cũng là địa bàn được trung ương tập trung cứu trợ với khoảng 70% số gạo cứu trợ của năm 2013. Cụ thể bão lũ đã làm đổ, trôi 11.000 ngôi nhà và làm ngập, hư hỏng 85.393 ngôi nhà, làm chết 240 người, bị thương 733 người, thiệt hại tài sản ước tính trên 10 ngàn tỷ đồng... So với các vùng, miền Trung và Tây Nguyên được xem là tâm điểm gánh chịu những thiệt hại nặng nề do thiên tai gây ra.

 

Những vấn đề đang được xã hội quan tâm như: tình hình thực hiện chính sách cứu trợ xã hội đối với khu vực bị ảnh hưởng thiên tai, tác động của thiên tai đối với việc thực hiện chính sách giảm nghèo; chính sách di dân tái định cư tại các công trình thủy điện liên quan đến chính sách giảm nghèo…ở các tỉnh khu vực miền Trung và Tây Nguyên. Đặc biệt, việc thiếu đất sản xuất đối với người dân tái định cư thuỷ điện đang là vấn đề nan giải cho các địa phương trong khu vực và cũng không thể giải quyết trong một sớm một chiều, là nguyên nhân làm cho công tác giảm nghèo chậm lại.


Thủy điện còn khiến diện tích rừng bị thu hẹp, hệ thống nguồn nước, lưu lượng dòng chảy thay đổi, ảnh hưởng đến đời sống và sản xuất của nhân dân trong vùng dự án và hạ du, tiềm ẩn nguy cơ tái nghèo cao.

 

 

Việc thiếu đất sản xuất khiến người dân khu tái đinh cư thủy điện A Vương (Quảng Nam) bị nghèo đi

 

Về chính sách di dân, tái định cư thủy điện đối với chính sách giảm nghèo, đa số ý kiến các đại biểu tham gia thảo luận đều cho rằng, mặc dù các dự án thủy điện triển khai cơ bản đảm bảo chính sách bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, ổn định đời sống nhân dân, góp phần quan trọng phát triển kinh tế - xã hội của địa phương trong vùng tái định cư dự án thủy điện, là bước tạo đà quan trọng để từng bước thực hiện xóa đói giảm nghèo, làm thay đổi bộ mặt nông thôn vùng tái định cư. Song bên cạnh đó còn còn 10,11% hộ tái định cư thuộc diện hộ nghèo, 15,82% nhà ở bán kiên cố, một số điểm tái định cư còn thiếu nước sinh hoạt vào mùa khô, một số công trình tái định cư bị xuống cấp nghiêm trọng (đặc biệt điểm tái định cư xã Trà Đốc của dự án thủy điện Sông Tranh 2…), một bộ phận hộ tái định cư chưa được sử dụng điện…


Để cải thiện điều kiện sống, đẩy nhanh tiến độ giảm nghèo cho nhân dân ở khu vực miền Trung và Tây Nguyên, nhiều đại biểu đã đề xuất những giải pháp nhằm nâng cao kiến thức, kỹ năng ứng phó rủi ro thiên tai, biến đổi khí hậu, quy hoạch dân cư, tổ chức sản xuất hợp lý;… đồng thời đề nghị các cấp có thẩm quyền sớm nghiên cứu, hoàn thiện chính sách tái định cư, bồi thường thiệt hại (cả về thiệt hại gián tiếp cũng như thiệt hại vô hình…), ổn định cuộc sống, đảm bảo cho người dân vùng ảnh hưởng có mức sống tối thiểu khá hơn khi chưa bị tác động bởi dự án thủy điện.

Theo ông Đỗ Mạnh Hùng, Phó Chủ nhiệm Uỷ ban về các vấn đề xã hội của Quốc hội, tác động của thiên tai không chỉ ảnh hưởng trực tiếp về kết quả giảm nghèo trước mắt mà còn ảnh hưởng về lâu dài. Các địa phương cần phối hợp với các bộ, ngành trung ương kiến nghị, đề xuất những phương án giảm nghèo mang tính căn cơ, phù hợp với tình hình địa phương.


Về thủy điện, không phủ nhận tác động tích cực, nhưng cũng cần xem xét, đánh giá về những “mặt trái” như tỷ lệ hộ nghèo còn cao tại các vùng tái định cư thuỷ điện, nhiều dự án thuỷ điện bộc lộ điểm yếu (tính khả thi thấp, ảnh hưởng xấu đến môi trường, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân), nhiều vi phạm trong quá trình lập quy hoạch, lập dự án, vận hành dự án…


Với những ý kiến, đề xuất của các địa phương, ban ngành chức năng cũng như các chuyên gia, Uỷ ban về các vấn đề xã hội của Quốc hội sẽ tổng hợp đưa vào báo cáo giám sát trình Quốc hội và kiến nghị các ngành chức năng xem xét sửa đổi, bổ sung cho phù hợp.

 

Nguồn: vrn.org.vn

[Trở về]
Các bài cùng chuyên mục: